Wystąpienie: Marcin Józefaciuk
niez. 23.10.2026, 67. posiedzenie Sejmu, Poseł tekst niewygłoszony
Punkt porządku dziennego: Sprawozdanie Komisji Cyfryzacji, Innowacyjności i Nowoczesnych Technologii oraz Komisji Kultury, Dziedzictwa Narodowego i Środków Przekazu o rządowym projekcie ustawy o zmianie ustawy o narodowym zasobie archiwalnym i archiwach (druki nr 3000 i 3081).
Tekst niewygłoszony: tego wystąpienia nie wygłoszono na sali obrad. Złożono je na piśmie i dołączono do stenogramu posiedzenia.
Stanowisko
Panie Marszałku! Wysoka Izbo! Jako nauczyciel chcę zwrócić uwagę na edukacyjny wymiar tej ustawy. Wyraźne wpisanie działalności edukacyjnej do zadań Archiwów Państwowych zasługuje na poparcie. Archiwa od lat organizują zajęcia i warsztaty. Potrzebujemy warunków, aby z ich wiedzy i zasobów mogło korzystać więcej szkół. Praca z dokumentem źródłowym uczy zadawania pytań: kto go stworzył, w jakich okolicznościach, w jakim celu i czy można mu zaufać? To praktyczna nauka krytycznego myślenia, szczególnie potrzebna w świecie dezinformacji i treści tworzonych przez sztuczną inteligencję.
Rząd powinien jednak odpowiedzieć, jak ten zapis przełoży się na codzienność ucznia i nauczyciela. Potrzebne są dostępna oferta zajęć, materiały powiązane z podstawą programową oraz szkolenia pokazujące, jak korzystać z archiwaliów podczas lekcji. Trzeba zadbać o szkoły wiejskie i małe miejscowości. Koszt dojazdu nie może przesądzać o tym, czy uczeń pozna historię swojej rodziny i regionu. Potrzebne są zajęcia zdalne, materiały cyfrowe i rozwiązania dostępne dla uczniów z niepełnosprawnościami. Za tymi działaniami stoją konkretni ludzie. Archiwiści potrzebują czasu, przygotowania i wynagrodzenia za pracę edukacyjną. Nauczyciele potrzebują wsparcia organizacyjnego. Samo dodanie zadania do ustawy nie zapewni żadnego z tych warunków. Dlatego oczekuję od ministerstw kultury i edukacji wspólnego planu współpracy archiwów ze szkołami, z finansowaniem, terminami i oceną dostępności.
Popieram ten kierunek. Chcę, żeby uczeń z małej szkoły miał rzeczywistą możliwość pracy z dokumentami tak samo jak uczeń z dużego miasta. O wartości tego przepisu zdecyduje także to, czy dotrze on do szkoły z najmniejszym budżetem. Dziękuję.
W tej sprawie
Rządowy projekt ustawy o zmianie ustawy o narodowym zasobie archiwalnym i archiwach (druki nr 3000, 3081)
Zapis w stenogramie Sejmu (otwiera się w nowej karcie)Transmisja (otwiera się w nowej karcie)
Skąd są te dane?
Źródło: System Informacyjny Sejmu, stan danych: 31.10.2026 23:05
Zdjęcie: fot. Kancelaria Sejmu
